Written by Trước khi được trao vai nữ chính Út Lan 2, Kiều Diễm đã trải qua một chặng đường đủ để hiểu rằng diễn xuất không thể trưởng thành trong ngày một ngày hai. Từ người mẫu ảnh, quảng cáo đến những vai diễn đầu tiên trong Tử chiến trên không và Song Hỷ Lâm Nguy, cô lặng lẽ gom nhặt kinh nghiệm qua từng lần đứng trước máy quay, để mỗi dự án trở thành một bước đệm cho hành trình dài hơn với điện ảnh.
Kiều Diễm từng là người mẫu ảnh và tham gia quảng cáo, sau đó bắt đầu thử sức với điện ảnh bằng những cơ hội khác nhau. Cô có một vai cameo trong Tử chiến trên không, tiếp tục đến với Song Hỷ Lâm Nguy và từng bước mở rộng không gian dành cho diễn xuất. Nếu chỉ nhìn từ bên ngoài, những vai diễn ấy có thể chưa phải những dấu mốc đủ lớn để thay đổi vị trí của một gương mặt trẻ trong mắt công chúng. Nhưng với Kiều Diễm, mỗi dự án lại là một lần bước vào trường quay với những yêu cầu mới, để rồi sau khi hoàn thành công việc, cô mang theo một phần kinh nghiệm đến dự án kế tiếp.
Chính cách đi từng bước ấy tạo nên điều đáng chú ý trong hành trình của Kiều Diễm. Cô không cố biến mình thành một cái tên được nhắc đến thật nhanh, mà dường như quan tâm nhiều hơn đến việc mình sẽ đứng ở đâu sau khi sự chú ý ban đầu qua đi. Trong một môi trường mà danh tiếng đôi khi có thể đến rất nhanh, lựa chọn tích lũy từng chút kinh nghiệm nghe có vẻ chậm, nhưng với nghề diễn, đó lại là phần việc khó có thể bỏ qua.
Những điều chỉ trường quay mới có thể dạy một diễn viên
Kiều Diễm nói về “vốn nghề” bằng một cách khá giản dị. Không có những khái niệm quá lớn, cô chỉ nhắc đến những điều mình trực tiếp trải qua và nhận ra rằng có những bài học không thể học thay người khác.
“Em nghĩ vốn nghề là những thứ mình phải tự đi qua mới có”, cô chia sẻ.
Một diễn viên có thể học kỹ thuật diễn, học thoại, tìm hiểu nhân vật và chuẩn bị rất nhiều thứ trước khi bước vào một dự án. Nhưng khi máy quay thật sự bắt đầu hoạt động, những kiến thức ấy mới đối diện với những tình huống không có trong lớp học. Kiều Diễm kể rằng chỉ đến khi ra trường quay, cô mới hiểu rõ áp lực của việc phải chờ lâu mà vẫn giữ được cảm xúc, hoặc một cảnh phải thực hiện đi thực hiện lại nhiều lần nhưng tâm lý của nhân vật vẫn phải được duy trì đúng như yêu cầu.
“Ví dụ như mình có thể học ở trường, học kỹ thuật diễn, học thoại… nhưng tới lúc ra trường quay thật thì mình mới biết áp lực nó như thế nào, làm sao để giữ cảm xúc khi phải chờ lâu, làm sao để làm lại một cảnh nhiều lần mà vẫn giữ được tâm lý”, cô nói.
Với một người mới bước vào điện ảnh, những trải nghiệm ấy có thể không tạo ra một khoảnh khắc hào nhoáng nào để kể lại, nhưng chúng lại âm thầm thay đổi cách diễn viên làm việc. Chờ đợi mà không để cảm xúc của nhân vật trôi đi, bắt đầu lại một cảnh mà không để sự mệt mỏi của bản thân lấn át yêu cầu của phân đoạn, lắng nghe chỉ dẫn rồi điều chỉnh cách diễn là những kỹ năng chỉ thật sự hình thành khi diễn viên có đủ thời gian đứng trong môi trường ấy.
Kiều Diễm không tìm cách phủ nhận sự nóng vội vốn rất dễ xuất hiện ở người trẻ khi mới bước vào nghề. Cô chỉ nhìn nhận rằng có những thứ càng muốn có thật nhanh thì càng khó hình thành một cách chắc chắn. “Với nghệ thuật em nghĩ không thể nóng vội được. Mỗi dự án cho mình một bài học, rồi những bài học đó cộng lại thành kinh nghiệm của mình”, nữ diễn viên chia sẻ.
Có lẽ vì vậy, hành trình từ quảng cáo đến Tử chiến trên không, rồi Song Hỷ Lâm Nguy của Kiều Diễm không nên chỉ được nhìn như một danh sách những dự án cô từng tham gia. Mỗi công việc đặt cô vào một hoàn cảnh khác nhau trước ống kính, giúp cô hiểu thêm về nhịp làm việc của đoàn phim và dần biết cách kiểm soát chính mình trong những điều kiện không phải lúc nào cũng thuận lợi.
Đối với một diễn viên trẻ, đó là phần tài sản không nhìn thấy trên hồ sơ cá nhân nhưng lại có ý nghĩa rất lớn khi bước vào một vai diễn đòi hỏi nhiều hơn.
Khi một vai nữ chính kéo theo nhiều hơn sự chú ý
Út Lan 2 đánh dấu một thay đổi rõ rệt trong hành trình của Kiều Diễm khi cô đảm nhận vai nữ chính. Sau những lần xuất hiện với quy mô khác nhau, cô bước vào vị trí mà nhân vật không còn là một phần nhỏ trong câu chuyện mà trở thành một trong những điểm tựa quan trọng của bộ phim. Điều đó đồng nghĩa với việc những kinh nghiệm đã tích lũy trước đây phải được chuyển thành khả năng làm việc cụ thể, từ việc giữ tâm lý nhân vật cho đến khả năng thích nghi với áp lực của một dự án có yêu cầu cao hơn.
Khi được hỏi nếu xem mỗi dự án như một khoản đầu tư cho nghề nghiệp thì Út Lan 2 giúp cô có thêm điều gì quan trọng nhất, Kiều Diễm trả lời bằng hai từ: “sự tự tin và trách nhiệm”.
Nhưng điều đáng chú ý nằm ở cách cô định nghĩa sự tự tin. Với Kiều Diễm, đó không phải cảm giác bước vào trường quay với suy nghĩ mình đã đủ giỏi, càng không phải sự tự tin đến từ việc được giao vai nữ chính. Đó là cảm giác vững vàng hơn sau những trải nghiệm đã có, khi cô biết mình có thể làm gì và phải xử lý ra sao nếu một vấn đề bất ngờ xuất hiện trong lúc quay.
“Không phải kiểu tự tin là mình giỏi rồi, mà là tự tin hơn vào khả năng của mình và biết mình cần làm gì khi gặp một vấn đề trong lúc quay”, cô nói.
Sự thay đổi ấy thường chỉ có thể nhận ra sau một thời gian làm nghề. Một diễn viên mới có thể bước vào trường quay với rất nhiều kỳ vọng về việc phải thể hiện thật tốt, nhưng càng trải qua nhiều tình huống, họ càng hiểu rằng không phải lúc nào mọi thứ cũng diễn ra đúng như dự tính. Có những cảnh cần điều chỉnh, có những yêu cầu phải thay đổi cách tiếp cận, có những ngày làm việc khiến thể lực và cảm xúc đều bị thử thách. Khi ấy, sự bình tĩnh và khả năng xử lý tình huống trở thành một phần của năng lực diễn xuất.
Với Lan, Kiều Diễm còn học được cách chịu trách nhiệm nhiều hơn với nhân vật. “Có những lúc mệt hay áp lực nhưng mình vẫn phải quay lại trạng thái của Lan và làm cho tới khi đạo diễn cảm thấy ổn”, cô chia sẻ.
Câu nói ấy cho thấy vai nữ chính với Kiều Diễm không chỉ là một bước tiến về mặt hình ảnh. Đằng sau vị trí được nhiều người chú ý hơn là yêu cầu lớn hơn đối với người diễn viên. Khi nhân vật xuất hiện xuyên suốt câu chuyện, sự ổn định trong diễn xuất trở thành điều không thể xem nhẹ. Mệt mỏi là trạng thái của con người, nhưng khi máy quay hoạt động, diễn viên phải tìm cách trở lại với thế giới của nhân vật và hoàn thành phần việc của mình.
Đó cũng là lúc “vốn nghề” bắt đầu cho thấy giá trị thực tế. Những bài học từng được tích lũy qua các dự án trước không còn nằm ở dạng kinh nghiệm cá nhân, mà trở thành công cụ để Kiều Diễm đối diện với một vai diễn có trọng lượng lớn hơn.
Không chạy theo tốc độ của danh tiếng
Nhìn vào hành trình của Kiều Diễm, điều dễ nhận thấy là cô đang chọn một cách đi tương đối kiên nhẫn. Từ người mẫu ảnh đến quảng cáo, rồi từng bước thử sức với điện ảnh, cô không có một cú bật duy nhất để lập tức trở thành gương mặt quen thuộc. Những gì cô có được hiện tại được hình thành qua nhiều cơ hội nhỏ hơn, mỗi lần xuất hiện lại mở thêm một cánh cửa để cô tiến gần hơn với công việc diễn xuất.
Trong thời điểm mạng xã hội khiến khoảng cách giữa một gương mặt mới và sự chú ý của công chúng được rút ngắn, tốc độ đôi khi trở thành một áp lực vô hình với người trẻ. Một vai diễn được yêu thích có thể mang lại lượng người biết đến đáng kể, nhưng sự quan tâm của khán giả không đồng nghĩa với việc diễn viên đã có đủ nền tảng để đi đường dài. Với Kiều Diễm, dường như điều cô quan tâm không phải mình được biết đến nhanh đến mức nào, mà sau mỗi dự án, mình đã tiến thêm được bao xa.
Cách tích lũy ấy cũng tạo nên một hướng phát triển hình ảnh khá tự nhiên. Kiều Diễm không cố tách mình khỏi quá khứ người mẫu ảnh hay những công việc quảng cáo, mà từng bước chuyển những trải nghiệm trước ống kính thành nền tảng cho công việc diễn xuất. Khi một gương mặt trẻ muốn được nhìn nhận nghiêm túc ở một lĩnh vực mới, cách thuyết phục bền vững nhất vẫn nằm ở những gì họ làm được trong sản phẩm, thay vì chỉ ở cách họ giới thiệu bản thân.
Bởi vậy, Út Lan 2 có thể xem là một phép thử quan trọng đối với Kiều Diễm. Những gì cô đã trải qua trước đây được đặt vào một hoàn cảnh đòi hỏi nhiều hơn, nơi sự tự tin phải đi cùng trách nhiệm và kinh nghiệm phải được chuyển hóa thành khả năng làm việc. Vai diễn có thể mang đến cho cô sự chú ý lớn hơn, nhưng điều đáng chờ đợi hơn là cách cô sử dụng cơ hội này để bước sang chặng tiếp theo.
Kiều Diễm vẫn còn trẻ trong nghề và con đường phía trước chắc chắn còn nhiều điều phải học. Cô cũng không nói về bản thân bằng tâm thế của một người đã tìm thấy công thức thành công. Ngược lại, cách cô nhắc đến những lần chờ đợi, những cảnh quay phải làm lại và áp lực phải trở về đúng trạng thái của nhân vật cho thấy cô đang nhìn nghề từ phần công việc phía sau ánh đèn.
Đó là một góc nhìn đáng chú ý ở một diễn viên đang đứng trước cơ hội lớn hơn. Bởi danh tiếng có thể đến từ một vai diễn, nhưng khả năng ở lại với nghề lại được xây dựng từ rất nhiều ngày làm việc mà khán giả không nhìn thấy.
Với Kiều Diễm, mỗi dự án vì thế giống một khoản đầu tư, nhưng thứ cô tích lũy không phải là những con số về độ nổi tiếng. Đó là kinh nghiệm, sự tự tin được hình thành sau va chạm và trách nhiệm ngày càng rõ hơn với nhân vật mình đảm nhận. Út Lan 2 là một bước tiến đáng kể trong hành trình ấy, đồng thời cũng là thời điểm để cô kiểm chứng những gì đã học được sau những chặng đường đầu tiên.